Chcemy, aby system pomocy uchodźcom był odpowiednio przygotowany, aby polski podatnik zapłacił możliwie jak najmniej za ewentualną kolejną falę uchodźców – powiedział we wtorek na konferencji prasowej zorganizowanej po obradach Rady Ministrów premier Mateusz Morawiecki.
Premier, który na wtorkowej konferencji prasowej po posiedzeniu rządu został zapytany o nowelizację ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy podkreślił, że regulacja dotyczy warunków wsparcia dla uchodźców z Ukrainy. Dodał, że chodzi o to, by uniknąć jakiegokolwiek nadużywania polskiego systemu ubezpieczeń społecznych i systemu ochrony zdrowia.
„Wyeliminowaliśmy tym samym wszelkie – pojawiające się z rzadka na szczęście, ale jednak – nieprawidłowości. Uszczelnienie tego systemu będzie bardzo dobre” – ocenił premier.
Dodał, że w związku z tym, że Polska przygotowuje się na ewentualną następną falę uchodźców rząd chce, „aby ten system był odpowiednio przygotowany”. „Aby podatnik polski możliwie jak najmniej zapłacił za ewentualną kolejną falę uchodźców” – powiedział. Dodał, że już teraz na Ukrainie kilkanaście milionów ludzi nie ma dostępu do energii elektrycznej i wody.
„Ponadto dyskutujemy – i te dyskusje są bardzo dobre – z partnerami z Kanady, ze Stanów Zjednoczonych i Europy Zachodniej, aby wcześniej przyszły do nas pieniądze do organizacji pozarządowych, do samorządów, do budżetu państwa polskiego, abyśmy mogli przeznaczać te pieniądze, które przypłyną do nas z zagranicy na pomoc dla uchodźców” – mówił.
Przygotowany w MSWiA projekt kolejnej nowelizacji ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, którym we wtorek zajął się rząd, ma doprecyzować i uzupełnić obecne przepisy. Celem jest uregulowanie m.in. spraw związanych z pomocą uchodźcom w miejscach zbiorowego zakwaterowania organizowanych przez organy publiczne.
Zgodnie z propozycją od 1 marca 2023 roku uchodźcy, którzy będą w Polsce ponad 120 dni, będą musieli pokryć 50 proc. kosztów takiej pomocy. Z kolei od 1 maja 2023 roku uchodźcy, którzy będą w Polsce od 180 dni, pokryją 75 proc. kosztów, ale nie więcej niż 60 zł za osobę dziennie.
Obowiązek ten nie będzie dotyczył osób niepełnosprawnych, dzieci, osób w wieku emerytalnym, kobiet w ciąży, osób wychowujących dziecko do 12. miesiąca życia, opiekunów co najmniej trojga dzieci, ani też osób w trudnej sytuacji, uniemożliwiającej im udział w kosztach. Sytuację ocenić ma wojewoda lub podmiot zapewniający pomoc.
Celem projektu jest również uszczelnienie systemu wypłaty świadczeń dla uchodźców. Zgodnie z proponowaną zmianą wypłata będzie wstrzymywana, jeżeli obywatel Ukrainy wyjedzie z Polski – przy czym osoby, które wyjeżdżają na dłużej niż 30 dni, tracą prawo legalnego pobytu wynikające z ustawy i tym samym przestają przysługiwać im świadczenia. Nowela ma też wprowadzić podstawę prawną do uzyskiwania z rejestru Straży Granicznej przez m.in. ZUS daty i historii przekraczania granicy przez obywatela Ukrainy. Chodzi o każdy wjazd i wyjazd uchodźcy z Polski. (PAP)
autorzy: Marcin Chomiuk, Agnieszka Ziemska
mchom/ agzi/ akub/