W warszawskim Marszu Niepodległości wzięło udział ok. 250 tys. osób, wśród nich prezydent Karol Nawrocki. Obchody Narodowego Święta Niepodległości, organizowane w cieniu zamachu w Krakowie, w całym kraju przebiegły bezpiecznie.

Z danych Stołecznego Centrum Bezpieczeństwa wynika, że tegoroczny Marsz Niepodległości był 2,5-krotnie liczniejszy niż rok wcześniej (w ubiegłym roku stołeczny ratusz oszacował frekwencję na marszu na około 100 tys. osób, w tym na 250 tys.). Z kolei organizatorzy marszu ocenili, że frekwencja mogła wynieść pół miliona, a nawet milion osób. Podczas gdy czoło marszu dotarło na błonia stadionu Narodowego, koniec nie ruszył jeszcze z Ronda Dmowskiego.

W marszu wziął udział prezydent Karol Nawrocki, którego uczestnicy przywitali, skandując: „Czołem, panie prezydencie”. Prezydentowi towarzyszyli jego starszy syn oraz najbliżsi współpracownicy. Nawrocki przeszedł z marszem przez Most Poniatowskiego, odłączył się po stronie praskiej. W marszu uczestniczyli również politycy PiS i Konfederacji.

Uczestnicy ubrani w biało-czerwone barwy skandowali m.in.: „Chwała wielkiej Polsce”, „Cześć i chwała bohaterom”, „Tu jest Polska, nie Bruksela. Tu się Tuska nie popiera”. Grupa demonstrujących z zielonymi flagami z falangą — symbolem narodowych radykałów, niosła przed sobą transparent z hasłem „Make Europe white again” („Uczyńmy Europę znów białą” – PAP).

Pomimo zakazu odpalane były race i petardy hukowe.

O masowym udziale Polaków w marszu z okazji Narodowego Święta Niepodległości poinformowały w środę zagraniczne agencje. Powtarzały się określenia, że marsz skupia środowiska skrajnej prawicy. Zamieszczając zdjęcie z demonstracji na platformie X, Reuters określił ją przy tym mianem „skrajnie prawicowego polskiego marszu”.

Rzecznik Komendy Stołecznej Policji kom. Jacek Wiśniewski poinformował, że w Warszawie podczas Narodowego Święta Niepodległości odnotowano jedynie dwa niegroźne incydenty. Zatrzymano 59 osób, a przy 86 znaleziono środki pirotechniczne.

Tegoroczne obchody Narodowego Święta Niepodległości odbywały się w cieniu tragicznych wydarzeń z soboty, kiedy to mężczyzna wjechał samochodem na płytę Rynku Głównego w Krakowie i otworzył ogień do przypadkowych przechodniów. Zginęło sześć osób, a 15 zostało rannych, w tym dwóch policjantów, którzy zneutralizowali zamachowca. Tego samego dnia w mieszkaniu zamachowca policja ujawniła ciała jego ojca, matki i siostry z obrażeniami postrzałowymi.

Szef MSWiA Marcin Kierwiński zapewniał, że służby i policja są przygotowane, aby zapewnić wszystkim zgromadzeniom 11 listopada bezpieczeństwo, także Marszowi Niepodległości. Przed uroczystościami polskie miasta wzmocniły środki bezpieczeństwa.

Rzecznik Komendanta Głównego Policji podinsp. Andrzej Fijołek poinformował w środę wieczorem, że obchody Narodowego Święta Niepodległości w całym kraju przebiegły bezpiecznie.

Wcześniej, w południe na warszawskim Placu Piłsudskiego odbyły się centralne obchody Narodowego Święta Niepodległości z udziałem m.in. prezydenta oraz wicepremiera i szef MON.

Zarówno prezydent Karol Nawrocki, wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz, jak i premier Donald Tusk będący tego dnia w Szczecinie w przemówieniach nawiązywali do tragicznych wydarzeń z Krakowa i Ostrowca Świętokrzyskiego.

Prezydent Karol Nawrocki podkreślił, że „niepodległość to wielka odpowiedzialność, także za drugiego współobywatela, za drugiego Polaka”. – W ostatnich dniach byliśmy świadkami ogromnej odpowiedzialności za niepodległość w wykonaniu osób, które gotowe były do poświęcenia swojego życia i zdrowia dla drugiego współobywatela. Ta odpowiedzialność w niepodległości ma twarz Jakuba Kulika i Artura Morańskiego, ma twarz pielęgniarzy, lekarzy, strażników miejskich, strażaków i zwykłych mieszkańców Krakowa, którzy nie zastanawiając się, gotowi byli, by w tej tragicznej sytuacji nieść pomoc drugiemu obywatelowi — przypomniał prezydent.

Wicepremier Kosiniak-Kamysz, odnosząc się do tragicznych wydarzeń w Krakowie, ocenił w przemówieniu, że to, co miało być symbolem zła, pokazało jedność wobec zagrożenia. – Nikt nie pytał: „na kogo głosowałeś; jaki masz światopogląd”. Lekarze, pielęgniarki, ratowali zdrowie i życie poszkodowanych — mówił wicepremier.

Premier Tusk, który w Szczecinie brał udział w uroczystości chrztu promu M/F Bursztyn Unity, zaznaczył, że niedawne tragiczne dni w Krakowie pokazują, że to, „co wywalczyliśmy z takim trudem: wolność, niepodległość, bezpieczeństwo naszych rodzin, dzieci, domów, to nie jest coś, co jest zagwarantowane raz na zawsze”.

Jednocześnie szef rządu zwrócił się do prezydenta Nawrockiego z zaproszeniem do swojego domu w Sopocie na przedświąteczne spotkanie. – Podzielmy się opłatkiem przed Wigilią, porozmawiajmy, moje mieszkanie nieduże, ale znajdzie się dla nas dwóch miejsce w kuchni przy stole i porozmawiamy, jak to się kiedyś mówiło, jak Polak z Polakiem — powiedział.

Z kolei prezydent Nawrocki — nawiązując w swoim przemówieniu do kwestii ustrojowych i konfliktu wokół Trybunału Konstytucyjnego ocenił, że „w ostatnich tygodniach zupełnie pogrzebano prestiż Trybunału Konstytucyjnego”, który jak zaznaczył, zwracając się m.in. do obecnych wicepremierów, „musimy wspólnym wysiłkiem” odbudować.

Podkreślił jednocześnie, że poza polityczny spór wyłączona musi zostać kwestia bezpieczeństwa państwa.

Podczas obchodów Narodowego Święta Niepodległości prezydent Karol Nawrocki wręczył gen. Wiesławowi Kukule akt mianowania na drugą kadencję szefa Sztabu Generalnego WP; dziesięciu innych oficerów otrzymało awanse generalskie.

Przed uroczystościami na Pl. Piłsudskiego prezydent w Pałacu Prezydenckim wręczył najwyższe odznaczenia państwowe. Orderem Orła Białego odznaczeni zostali filozof i działacz opozycji demokratycznej w PRL Wiesław Kęcik oraz lekarz neurochirurg, prof. CMKP dr hab. n. med. Mirosław Ząbek. Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski odznaczeni zostali: aktorka teatralna i filmowa Halina Łabonarska oraz prof. Krzysztof Szwagrzyk, a Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski — gen. brygady Andrzej Kowalski.

W dniu Narodowego Święta Niepodległości życzenia Polsce przesyłali przedstawiciele innych państw i wspólnot. Szef Rady Europejskiej Antonio Costa na X zamieścił wpis po polsku: „Najserdeczniejsze życzenia z okazji Narodowego Święta Niepodległości!”.

Życzenia napisał także prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski. „Z okazji Narodowego Święta Niepodległości składamy najserdeczniejsze życzenia Polsce, Prezydentowi Karolowi Nawrockiemu, Premierowi Donaldowi Tuskowi oraz wszystkim Polkom i Polakom!” – napisał w serwisie X.

Minister spraw zagranicznych Węgier Anita Orban zamieściła na platformie X wspólne zdjęcie z szefem polskiej dyplomacji Radosławem Sikorskim i podpisem „Polak, Węgier, dwa bratanki!” oraz pozdrowieniami: „Serdecznie pozdrawiam naród polski z okazji Dnia Niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej” – napisała po polsku minister Orban.

Życzenia Polsce przesłali także m.in. Stałe Przedstawicielstwo Stanów Zjednoczonych przy NATO, premier Litwy Mindaugas Sinkeviczius i Ambasador Stanów Zjednoczonych w Polsce Tom Rose.

Narodowe Święto Niepodległości obchodzone jest 11 listopada na pamiątkę odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918 roku. Data nawiązuje do przekazania Józefowi Piłsudskiemu przez Radę Regencyjną naczelnego dowództwa nad Wojskiem Polskim. (PAP)

kra/ aba/